Czy cukrzyca zwiększa ryzyko zachorowania na gruźlicę? Najważniejsze informacje Cukrzyca prawdopodobnie zwiększa około dwukrotnie ryzyko zachorowania na gruźlicę w stosunku do ryzyka populacyjnego (1,5 do 2,4 razy większe ryzyko). Wyniki te odnoszą się do ogólnej populacji dorosłych; ryzyko dla innych grup, takich jak młodzież i dzieci, jest niejasne. Co to jest gruźlica? Gruźlica (ang. tuberculosis, TB) to infekcja wywołana przez bakterię Mycobacterium tuberculosis . Najczęściej infekcja ta dotyczy płuc, ale może również atakować inne układy w organizmie. Gruźlica rozprzestrzenia się drogą...

Czy programy edukacyjne poprawiają wyniki u chorych na przewlekłą chorobę nerek i cukrzycę? Najważniejsze informacje • W przypadku osób cierpiących zarówno na przewlekłą chorobę nerek (długotrwały stan, w którym nerki nie działają skutecznie), jak i cukrzycę (trwający całe życie stan, który powoduje, że stężenie cukru we krwi staje się zbyt duże), programy edukacyjne (zaplanowane działania mające na celu poprawę zdolności danej osoby do radzenia sobie z chorobą) mogą poprawić ich wiedzę na temat cukrzycy, ich zdolność do radzenia sobie z chorobą i zmiany zachowań związane z zarządzaniem...

Jakie są korzyści i zagrożenia związane ze stosowaniem sterydów w leczeniu zespołu nerczycowego u dzieci? Najważniejsze informacje • Zespół nerczycowy (stan, w którym dochodzi do nerkowej utraty białka z moczem) jest zwykle leczony lekami steroidowymi (silnymi lekami przeciwzapalnymi). • Dzieciom, u których po raz pierwszy wystąpił zespół nerczycowy, prednizon (rodzaj leku sterydowego) podaje się tylko przez okres dwóch do trzech miesięcy, ponieważ dłuższe stosowanie nie zmniejsza ryzyka nawrotu choroby ani częstego występowania nawrotów. • Chociaż ryzyko skutków ubocznych może być niskie,...

Efekty codziennej doustnej suplementacji żelaza w czasie ciąży Najważniejsze informacje Kobiety przyjmujące codziennie suplementy żelaza mogą być mniej zagrożone anemią i niedoborem żelaza w okresie okołoporodowym, w porównaniu z placebo lub brakiem suplementacji żelaza. Na podstawie danych naukowych zawartych w tym przeglądzie jesteśmy mniej pewni co do wpływu suplementów żelaza na inne wyniki dla kobiety i jej dziecka. Czym jest niedokrwistość (anemia)? Niedokrwistość to stan, w którym występuje mniej czerwonych krwinek ogółem lub w każdej z czerwonych krwinek znajduje się mniej...

Terapia żywieniowa w celu zmniejszenia niepełnosprawności i poprawy zdolności do wykonywania codziennych czynności u osób po udarze mózgu Najważniejsze informacje ° Terapia żywieniowa z wykorzystaniem doustnych suplementów energetycznych i białkowych może poprawić zdolność do wykonywania codziennych czynności (bardzo niepewne dane naukowe). ° Terapia żywieniowa z wykorzystaniem doustnych suplementów energetycznych i białkowych może nie zmniejszać niepełnosprawności (niepewne dane naukowe). ° Zidentyfikowaliśmy różne rodzaje interwencji żywieniowych stosowanych w celu zmniejszenia...

Jakie są korzyści i zagrożenia związane z leczeniem zespołu napięcia przedmiesiączkowego i przedmiesiączkowych zaburzeń dysforycznych selektywnymi inhibitorami wychwytu zwrotnego serotoniny? Najważniejsze informacje – Leczenie selektywnymi inhibitorami wychwytu zwrotnego serotoniny prawdopodobnie zmniejsza objawy przedmiesiączkowe w ocenie kobiet i może być bardziej skuteczne, gdy jest podawane w sposób ciągły a nie tylko w fazie lutealnej. – Niepożądane skutki leczenia selektywnymi inhibitorami wychwytu zwrotnego serotoniny są prawdopodobnie częste; najczęściej zgłaszane są nudności...

Czy immunoterapia w skojarzeniu z chemioterapią jest lepsza niż sama chemioterapia u starszych chorych na niedrobnokomórkowego raka płuca? Najważniejsze informacje • U osób w wieku ≥65 lat z zaawansowanym niedrobnokomórkowym rakiem płuca (ang. non-small cell lung cancer , NSCLC), u których wcześniej nie stosowano leczenia przeciwnowotworowego, dodanie immunoterapii do chemioterapii wydłuża czas przeżycia i czas do progresji nowotworu. Wnioski te pochodzą z badań, które obejmowały głównie osoby w wieku od 65 do 75 lat. • Nie stwierdziliśmy takich samych korzystnych efektów dodania...

Jakie są korzyści i zagrożenia związane ze stosowaniem tamoksyfenu w leczeniu osób z rakiem wątrobowokomórkowym? Najważniejsze informacje Nie mamy pewności, czy tamoksyfen wpływa korzystnie na przeżycie, progresję choroby (pogorszenie choroby) lub samopoczucie u osób z zaawansowanym rakiem wątrobowokomórkowym (najczęstszym typem raka wątroby) w porównaniu z brakiem aktywnego leczenia, leczeniem wspomagającym (łagodzącym objawy) lub przyjmowaniem placebo (tabletek pozorowanych; przyp. tłum.). Nie mamy pewności, czy tamoksyfen wpływa na częstość występowania ciężkich i innych niż ciężkie...

Czy edukacja i terapie psychologiczne są skuteczne w leczeniu egzemy? Najważniejsze informacje • Bezpośrednia edukacja indywidualna i grupowa może złagodzić przebieg egzemy. Wykorzystanie w edukacji technologii takich jak Internet może mieć niewielki lub żaden wpływ na ciężkość choroby. • Korzystanie z usług pielęgniarek zamiast dermatologów w celu prowadzenia edukacji grupowej może wiązać się z niższymi kosztami i podobną skutecznością. • Okoliczności, w jakich znajdują się ludzie, są różne, co przekłada się na różny sposób dostarczania i odbioru przez nich informacji. Interwencje...

Czy po poważnej operacji ginekologicznej lepiej jest zjeść posiłek wcześniej czy odczekać co najmniej 24 godziny? Najważniejsze informacje - Dane naukowe sugerują, że wczesne przyjmowanie pokarmów i picie po operacji ginekologicznej jest prawdopodobnie bezpieczne. - Wczesne rozpoczęcie przyjmowania pokarmów i spożywanie płynów może ułatwić powrót funkcji jelit, skrócić czas pobytu w szpitalu i zwiększać zadowolenie kobiet. Czy lekarze powinni opóźniać podawanie jedzenia i picia kobietom po operacjach ginekologicznych? Lekarze często opóźniają podawanie jedzenia i picia kobietom po przebytych...

Jak dokładne są rutynowe testy laboratoryjne w przewidywaniu umieralności i pogorszenia COVID-19 do stanu ciężkiego lub krytycznego u osób z SARS-CoV-2? Czym są rutynowe testy laboratoryjne? Rutynowe testy laboratoryjne to zestaw powszechnie wykonywanych badań krwi, które dostarczają informacji o stanie zdrowia pacjenta. Badania te mogą być wykorzystywane do rozpoznawania choroby lub monitorowania stanu zdrowia. Czego chcieliśmy się dowiedzieć? Podczas wizyty lekarskiej w ambulatorium lub na oddziale ratunkowym ważne jest rozpoznanie pacjentów, którzy narażeni są na wysokie ryzyko rozwoju...

Porównanie metod leczenia egzemy Najważniejsze informacje ° Silne kortykosteroidy, inhibitory JAK oraz takrolimus w stężeniu 0,1% (wszystkie leki, które osłabiają układ odpornościowy) są niezmiennie skuteczne w zmniejszaniu oznak i objawów egzemy. ° Działania niepożądane, takie jak uczucie ciepła i pieczenie, częściej występują w przypadku takrolimusu, pimekrolimusu i kryzaborolu, rzadziej w przypadku kortykosteroidów; inne działania niepożądane, takie jak ścieńczenie skóry, zdarzają się tylko w przypadku długotrwałego stosowania silnych kortykosteroidów. ° Biorąc pod uwagę wątpliwości...

Na ile skuteczne są różne formy pomocy osobom zakażonym wirusem HIV w rzuceniu palenia i czy wywołują one działania niepożądane? Najważniejsze informacje • Wareniklina (lek zmniejszający głód nikotynowy) w porównaniu z placebo (tabletką pozorowaną) prawdopodobnie pomaga palącym osobom z HIV rzucić palenie na sześć miesięcy lub dłużej i może nie zwiększać ryzyka wystąpienia ciężkich działań niepożądanych. • Nie wiemy, czy inne metody stosowane w celu rzucenia palenia tytoniu mogą pomóc osobom z wirusem HIV rzucić palenie na co najmniej sześć miesięcy, ponieważ nie znaleźliśmy wystarczających...

Cenobamat jako leczenie uzupełniające padaczki ogniskowej, która nie reaguje na inne długoterminowo stosowane leki przeciwpadaczkowe Najważniejsze informacje - Cenobamat, zastosowany jako dodatek do jednego lub więcej leków przeciwpadaczkowych, jest prawdopodobnie lepszy niż placebo (pozorowane leczenie) w zmniejszaniu częstości napadów padaczkowych o co najmniej 50% i w uzyskiwaniu wolności od napadów u dorosłych z padaczką ogniskową, którzy nie reagują na długotrwałe leki przeciwpadaczkowe. - Stosowanie cenobamatu prawdopodobnie powoduje więcej niepożądanych efektów niż placebo. Co...

Czy leki obniżające ciśnienie krwi pomagają chronić przeszczepione nerki i zapobiegać powikłaniom sercowym? Najważniejsze informacje - Blokery kanału wapniowego, leki podawane osobom po przeszczepie nerki w celu obniżenia ciśnienia krwi, prawdopodobnie zapobiegają śmierci i utracie przeszczepionej nerki, ale mogą mieć niewielki lub żaden wpływ na czynność nerek w porównaniu z placebo (pozorowanym lekiem) lub standardową opieką. - Leki obniżające ciśnienie krwi, inhibitory konwertazy angiotensyny i blokery receptora angiotensyny, mogą mieć niewielki lub żaden wpływ na zgon, utratę...

Czy suplementacja witaminy D przynosi korzyści, szkodzi lub nie ma wpływu na kobiety w ciąży i ich dzieci? Najważniejsze informacje Suplementacja witaminy D podczas ciąży może pomóc poprawić niektóre wyniki zdrowotne u matek i ich dzieci oraz zmniejszyć ryzyko niekorzystnego (zagrażającego) przebiegu ciąży. Wpływ dla zdrowie publiczne Niedobór witaminy D w czasie ciąży wiąże się z powikłaniami zdrowotnymi u matek i ich dzieci. Uważa się, że dostarczanie dodatkowej witaminy D poprzez suplementację w czasie ciąży może być potrzebne do ochrony przed powikłaniami. Czego chcieliśmy się...

Antybakteryjna terapia fotodynamiczna jako uzupełnienie standardowego leczenia chorób dziąseł otaczających naturalne zęby lub implanty zębowe Najważniejsze informacje Nie wiemy, czy uzupełnienie standardowego leczenia przeciwbakteryjną terapią fotodynamiczną (ang. antimicrobial photodynamic therapy, aPDT) przynosi jakiekolwiek istotne korzyści dorosłym z chorobami dziąseł w porównaniu z samym standardowym leczeniem. Czym jest choroba dziąseł otaczających naturalne zęby i implanty? Wśród objawów chorób dziąseł (przyzębia) wyróżnia się krwawienia i obrzęk dziąseł oraz nieświeży oddech....

Leczenie bąblowicy wątroby (echinokokozy) Najważniejsze informacje – Nie wiadomo, czy w leczeniu bąblowicy w określonych stadiach torbieli (CE1 i CE3a) cewnikowanie i podawanie Albendazolu jest skuteczniejsze lub bezpieczniejsze w porównaniu z nakłuciem, aspiracją, wstrzyknięciem i ponowną aspiracją (technika PAIR) razem z podawaniem Albendazolu. – U osób poddawanych operacji laparoskopowej (tzw. „przez dziurkę od klucza”), którym podawano Albendazol, może występować nieco mniej drobnych powikłań, a ich pobyt w szpitalu jest krótszy niż u osób poddawanych operacji otwartej, którym również...

Rutynowe profilaktyczne stentowanie zmniejsza częstość występowania poważnych powikłań urologicznych u biorców przeszczepu nerki Najważniejsze informacje - Częstość występowania poważnych powikłań urologicznych zmniejszyła się w wyniku procedury zakładania stentu podczas operacji przeszczepu nerki. - Założenie stentu zmniejsza ryzyko poważnych powikłań urologicznych, nawet jeśli stent pozostaje na miejscu tylko przez krótki czas po przeszczepie (≤ 14 dni). - Wpływ stentowania na zakażenia układu moczowego (ZUM) był niepewny. Jednakże, gdy stent był pozostawiony tylko na krótki czas lub...

Haloperidol w porównaniu z olanzapiną u osób ze schizofrenią Najważniejsze informacje Nie jesteśmy pewni, czy istnieje różnica między tymi dwoma lekami pod względem korzyści. Olanzapina może przynosić nieznacznie większe korzyści pod względem poprawy ogólnego stanu umysłu (zachowania, nastroju, pojawiających się myśli, spostrzegania itp.) i mieć pewną przewagę w zakresie jakości życia. Osoby przyjmujące olanzapinę częściej przybierają na wadze, zaś w przypadku stosowania haloperidolu u pacjentów częściej występują problemy z poruszaniem się. Osoby przyjmujące haloperidol są bardziej skłonne...